سپهر اقتصاد-رئیس شورای اسلامی شهر قم با انتقاد از سیاست خطکشی و تثبیت محدوده شهری طی ۱۰۰ سال گذشته، این رویکرد را عامل اصلی کمیابشدن زمین، شکلگیری رانت گسترده در بخش مسکن و بروز بحرانهای کیفی در شهرهای کشور دانست.
به گزارش ایرنا از روابط عمومی شهرداری قم، روح الله امراللهی در همایش ملی «هویت شهری قم»، با بررسی روند یکقرن قانونگذاری در حوزه شهرسازی، نسبت به پیامدهای خطمشیهای گذشته هشدار داد و گفت: وجود بیش از یکهزار و ۵۰۰ شهر و اسکان ۸۰ درصد جمعیت کشور در مناطق شهری نشان از تلاشهای بسیار دارد، اما محصول این تلاشها آن چیزی نیست که برایش برنامهریزی کردهبودیم.
وی تأکید کرد: تعدد قوانین، طرحها و ضوابط نهتنها کارآمدی را افزایش نداده، بلکه در بسیاری موارد به خودِ عامل بحران تبدیل شدهاست.
امراللهی، مهمترین اشتباه تاریخی در شهرسازی ایران را خلق خط محدوده و محدودکردن ارائه خدمات تنها به داخل آن دانست و افزود: این سیاست باعث شد بخشهای خارج از محدوده از امکانات محروم بماند و در نتیجه، زمین و مسکن در سراسر کشور کمیاب و صرفهجویانه عرضه شوند.
وی گفت: وقتی حتی در روستاها مستأجر داریم، یعنی سیاستها ما را به بیراهه برده و زمین و مسکن به مطمئنترین رانت کشور تبدیل شدهاست.
وی با اشاره به رویکردهای ناکارآمد گذشته همچون گرانسازی تهران برای جلوگیری از مهاجرت، این سیاست را مشابه رویکردهای بازدارنده نسبت به مهاجران دانست و تصریح کرد: بدون اجرای آمایش سرزمین و ایجاد شهرهای جدید، تنها فشار بیشتر بر مردم و تشدید احتکار زمین و مسکن حاصل شد.
رئیس شورای اسلامی شهر قم همچنین پیامدهای اقتصادی این سیاستها را مخرب ارزیابی کرد و گفت: وقتی زمین کالایی سرمایهای و محدود میشود، معماری فاخر و باکیفیت نیز از بین میرود. نتیجه آن شده که انبوهی ساختمان مکعبی و بیهویت در شهرها شکل بگیرد که نه قابل افتخارند و نه پاسخگوی نیازهای شهری.
امراللهی با انتقاد از حجم گسترده آییننامهها، ضوابط و چکلیستهای متعدد تأکید کرد این فرآیندها مشاوران و طراحان را از کار حرفهای بازداشته و ساختمانهایی مشابه و فاقد کیفیت را به خروجی تبدیل کرده است.
وی وضعیت قم را در این میان سختگیرانهتر توصیف کرد و افزود نتیجه این ضوابط، پاساژهایی است که طبقات بالای آن خالی میماند و تنها مکعبی دیگر به شهر اضافه میشود.
نیاز هسته مرکزی شهر قم به بازآفرینی
سرپرست معاونت شهرسازی و معماری شهرداری قم نیز دراین همایش، بر ضرورت بازآفرینی هسته مرکزی شهر تأکید کرد و گفت: بافتهـای تاریخی قم، بهویژه پیرامون حرم مطهر حضرت معصومه (س)، به توجه جدی نیاز دارد و مشارکت مردم عامل اصلی موفقیت در طرحهای احیاست.
محمد رمضانی نمونههایی مانند احیای سرای محمدی و همچنین سراهای شمس سالار و امجدی را از تجربههای موفق مشارکتمحور در سالهای اخیر دانست.
وی با بیان چالشهای سکونت حاشیهنشینان و اتباع در مرکز شهر تأکید کرد این محدوده نیازمند مداخله و هویتبخشی دوباره است و اظهار امیدواری کرد نتایج این همایش مسیر بهبود سیمای شهری قم را تسریع کند.
